Bir fikrin
doğruluğunun en sık kullanılan sağlamalarından biri, o fikri doğru bilen kişi
sayısıdır. Neyin doğru olduğunu, başkalarının neyin doğru olduğunu düşündüğünü
öğrenerek belirlememizi sağlayan bu doğruya ulaşma yöntemini “toplumsal kanıt
ilkesi” olarak isimlendirir Robert Cialdini…
Aklın
yolu bir düşüncesinden yola çıkılarak (hemen) herkes tarafından kabul edilen
bir doğruyu doğru bulmak gayet olağan bir davranıştır. Hele ki tecrübeleriniz
ile doğruya sıklıkla yakın olan –bir nevi fikir önderi olarak gördüğünüz-
kişilerin doğru bulduğunu, sorgulayabilmek bile olanaksız hale gelebilir. Ancak
bu olağan davranış, aslında çok da tehlikeli olabilir.
Herkesin
kendi doğrusu vardır düşüncesi de belki her doğru için geçerli olmasa da, ideal
seçimlere olanak sağlayabilecek bir düşüncedir. Çokça kişi tarafından peşinden
gidilenlerin ardına takılmak, hata yapma riskinizi azalttığınız hissini
verebilir; kendinizi daha güvende hissedebilirsiniz. Ancak bu düşünceye
kapılmak, peşinden gidileni yeterince sorgulamanızı imkânsızlaştıracaktır. İdeal olanı seçip seçmediğinizi ise asla öğrenememenize neden olacaktır.
